[REVE, Gerard as] Gerard K. VAN HET REVE.

Lot 144: Terugkeer, the Holy Grail of Reve collecting with 9 autograph poems

Adams Amsterdam Auctions

June 19, 2017
Amsterdam, Netherlands

More About this Item


Description: LITERATURE - [REVE, Gerard as] Gerard K. VAN HET REVE. [Amsterdam, Copieerinrichting De Kameel, 1940]. 8vo. Original stapled wrappers, one of 50 cyclostyled copies. With bookplate on verso front wrappers and owner's entry "B. Scholte. Mei. 1941" and small ink stain on title. Spine-ends split, new staples, small tear (upper margin) and finger soiled. 16 pp. Together with: Autograph letter to Bep Scholte, one page in ink, folded once, undated. Signed "Uw innig toegenegen Gerard". The letter accompanies 9 autograph poems, numbered I-IX, on similar paper, all with three horizontal folds: I. 'Ter verontschuldiging', as 'Correspondentie - verontschuldiging' in 'Terugkeer' and with one correction: "geroerde' in 'Terugkeer' is in the autograph version 'beroerde'; II 'Nacht aan het front'; III. 'Melancholieke scholier'; IV. 'Minuten-geluk'; V. 'Stil gelag'; VI. 'Bioscoop'; VII. 'Ode aan de amusementsmuziek', in 'Terugkeer' without title; VIII. 'Verloochening van de middelbare school'; IX. 'Tsjaikowski: Capricio Italien'; and [X]. 'Jaloerse critiek', a poem on Jan de Bruin, the boy friend of Bep Scholte, typescript on different paper, with a practically invisible correction on a little strip of paper pasted on the sheet, folded twice and added in another hand: "Gedichtje dat Gerard van 't Reve schreef op Jan de Bruin". Also added are two poems in another hand, one for Bep (B.) and one for Jan de Bruin.
Artist or Maker: [REVE, Gerard as] Gerard K. VAN HET REVE.
Literature: Zelf Reve Verzamelen 1 (Terugkeer)
Provenance: The estate of Bep Scholte
Notes:

The oldest autograph source of Reve's juvenile poetry. Poem no. II, VI, VIII, IX and [X] not in 'Terugkeer' and published for the first time in 1981. Extraordinary collection comprising Reve's earliest, hand written poetry as well as his first ephemeral, privately printed work Terugkeer, at the time available for free for girls and for 25 cts. for boys, nowadays the priceless Holy Grail of Reve collecting. Poem no. II, VI, VIII, IX and X were not included in 'Terugkeer'. The series of poems sent to Bep Scholte (BEP) can be considered as complementary to the typed collection he gave to Stien Amende (STI), which was acquired lately by the Literatuurmuseum in The Hague. Of these three sources, Terugkeer, Stien Amende and Bep Scholte, only the latter - now for sale - contains autograph poems!. Both Stien and Bep received five poems that weren’t published for the next four decades. A small concordance based on Terugkeer:

Published in Terugkeer:

1 Stil gelag - STI 4 BEP V

2 Enthousiast beoefenaar van de hengelsport - STI 8 Geestdriftig beoefenaar van de hengelsport

3 Melancholieke scholier - STI 5 - BEP III

4 Nachtelijke regenbui

5 Minuten-geluk - STI 7 - BEP IV

6 Soldaten op mars - STI 1 Marche Militaire

7 Verloochening van de cultuur

8 [De regen zwaait] - BEP VII Ode aan de amusementsmuziek

9 Correspondentie - verontschuldiging - BEP I Ter verontschuldiging

10 Alleen

11 Terugkeer

Not in Terugkeer, both in STI and BEP:

Nacht aan het front STI 2 - BEP II

Bioscoop STI 3 - BEP VI

STI only:

Stad aan de Zuiderzee STI 6

Een overmoedig lied STI

9 Morphine STI 10

BEP only:

Verloochening BEP VIII

Tsjaikowski: Capricio Italien BEP IX

Jaloersche critiek BEP [X]

The Bep Scholte collection offers an unique opportunity to acquire all available sources of Reve's juvenile poetry at the same time, as well as the first literary example of typical 'revian' mockery:

"Gerard Reve had nóg een vlam die hij zijn eerste gedichten stuurde. Dat blijkt uit de catalogus van NRC veilingen die zojuist online is geplaatst. Het gaat net als in het geval van de bundel die het Literatuur–museum vorige week verworven heeft om tien gedichten die voor zijn debuut naar een onbeantwoorde liefde zijn gestuurd. En beide collecties bevatten vijf gedichten die de 16-jarige Reve niet in zijn zelf gestencilde bundel Terugkeer (1940) opnam.

Handschrift

In tegenstelling tot het getypte bundeltje van het Museum is de collectie die nu onder de hamer komt in handschrift verstuurd, op één typoscript na. De gedichten werden, romeins genummerd en in het priegelige handschrift uit die tijd, gestuurd naar Bep Scholte, een andere niet zo geheime liefde van Gerard Reve. Het feit dat ze al een vriend had verhinderde de jonge dichter niet om haar het hof te maken. En om de jongen meteen op reviaanse wijze op de korrel te nemen. Piet van Winden, de samensteller van Zelf Reve Verzamelen. Handleiding voor een fatsoenlijke collectie, had beide bundels in handen. Degene die onlangs door het Literatuurmuseum werd gekocht ‘het bundeltje van Stien’, zelfs al in 2008. Zijn voorkeur gaat, na enige aarzeling, uit naar de collectie van Bep Scholte: “Op zijn zestiende was er een korte maar wel zeer hevige poëtische eruptie. Alle gedichten werden vóór de zomer van 1940 in een bestek van zes, zeven maanden geschreven of getypt. Als neerlandicus en als liefhebber prefereer ik dan toch het handschrift. Er zit geen typmachine, geen lint, helemaal niets tussen. Zoals de beroemde antiquaar Wilma Schuhmacher ooit zei: “je kijkt naar de gestolde adem van de dichter”. In feite zijn de collecties elkaars tegenhanger. Daarnaast vullen ze elkaar aan. Tezamen bieden ze ons Reve’s eerste 19 gedichten, waarvan nu dus maar liefst 9 in handschrift.

25 cent voor jongens

Nog een sterk punt ten opzichte van de aankoop van het Literatuurmuseum is de aanwezigheid van Reve’s debuut Terugkeer, in de zomer van 1940 op zestienjarige leeftijd zelf gestencild bij Copieerinrichting De Kameel. Het wordt door Reve-verzamelaars beschouwd als de Heilige Graal, want er zijn maar twee andere exemplaren bekend. Een van deze is afkomstig van Reve’s vroegere echtgenote Hanny Michaelis en is al in het bezit van het Literatuurmuseum in Den Haag. Dat alle exemplaren van vrouwen afkomstig zijn is misschien geen toeval. Meisjes kregen het boekje gratis, jongens moesten een kwartje betalen. De waarde van het bundeltje wordt nu geschat op 7.000 to 10.000 euro.

Hij leek me wel érg dom! Reve maakte noch bij Stien nog bij Bep enige kans. Biograaf Nop Maas ontdekte dat de zeer mooie Bep weliswaar even oud was, maar “tenniste met jongens die vier jaar ouder waren”. Ze koos voor een student geneeskunde, Jan de Bruin, die het mikpunt werd van het eerste gepubliceerde voorbeeld van onmiskenbare reviaanse spotzucht, het gedicht ‘Jaloersche Critiek’ (1940): Het is het enige getypte gedicht in de collectie van Bep Scholte en het begint heel subtiel. Het venijn zit in de staart:

Al háát ik hem als nooit een mens tevoren,

Ik weet ík ben door jou niet uitverkoren

Híj is tenslotte toch jouw vlam, jouw grote ster,

Maar kijk, hij draagt een hoed: dát gaat te ver!

Niet gepubliceerd is de eveneens zeer karakteristieke brief die Reve met zijn gedichten meestuurde en waarin Jan het opnieuw moest verduren: “Ik stuur je hierbij 10 versjes. Lees ze en bewaar ze goed. Ze zijn later veel geld waard. Denk eraan! Ze zijn beter dan die van hem. Die citeert alleen maar. Nee deze zijn heel verdienstelijk. Laat ze ook maar aan je geliefde lezen en aan je ouders. Ik vond bij de laatste twee ontmoetingen je keuze niet zo slecht! Je had het gekker kunnen treffen. De jongen maakte een aardige indruk. Maar hij leek me wel érg dom! Gegroet! Uw vereerder: Uw innig toegenegen: Gerard”.

Gered van het vuur

Reve liet zich echter niet afremmen en bleef haar schrijven. Of Jan de Bruin het daarbij moest blijven ontgelden is niet bekend. Wat we wel weten is dat hij na Bep’s dood alle brieven van Reve verbrandde. Alle, behalve de ene die nu geveild wordt, en dit met het bundeltje en de 10 originele gedichten".

Request more information

Payment

Accepted forms of payment: MasterCard, Visa, Wire Transfer
Shipping: Auction House will ship, at Buyer's expense and risk.
Buyer's Premium
23.0%
From: To: Increment:
€0 €99 €5
€100 €199 €10
€200 €299 €20
€300 €499 €25
€500 €999 €50
€1,000 €1,999 €100
€2,000 €4,999 €200
€5,000 €9,999 €500
€10,000+ €1,000
Payment: Payments are accepted by bank transfer, Maestro, VP, Visa, Mastercard and cash. All bank charges are to be paid by the buyer. Payments by credit card are subject to a 4% surcharge on the total invoice amount up to €1.000; on invoices from €1.000 to €2.000 the surcharge is 3%, and on amounts exceeding €2.000 the surcharge of 2.5% is applicable.
Shipping Terms: Auction House will ship, at Buyer's expense and risk.
Premium & Taxes: Winning bidders pay a buyer's premium of 20% over the hammer price, plus a 3% online transaction fee. Purchasers within the European Union pay 21% VAT over the buyer's premium.
View full terms and conditions